تبلیغات
دختر زمین شناس
قالب وبلاگ

دختر زمین شناس
تنها جایی که برای زندگی کردن داریم زمین است...مواظبش باشیم 
نسوزها و دیرگدازها
(بخش ششم)

نیازها و کاستی‌های در منابع نسوز در ایران

موضوع دیرگدازها بحثی است که رابطه مستقیم با تکنولوژی و پیشرفت و توسعه یک کشور دارد. مصرف این ماده در صنعت نشانه‌ای از صنعتی بودن آن کشور دارد. همانطور که در بحث کاربرد این مواد معدنی باارزش گفته شد این مواد در کوره‌های ذوب فولاد، مس، کوره‌های سیمان و در سطح تکنولوژی بالاتر و پیشرفته‌تر عایق موتورهای جت و موشک و راکتها مورد استفاده دارد.

بقیه را در ادامه مطلب بخوانید...

خوشبختانه کشورمان در راه توسعه و گسترش صنایع فولاد و سیمان است که این امر لزوم استفاده از منابع دیرگداز داخلی را توجیه‌پذیرتر می‌نماید. طبق برنامه توسعه چهارم در پایان سال 1388 باید تولید فولاد کشور به 1/28 میلیون برسد که در این زمینه نیاز به 478 هزار تن مواد نسوز می‌باشد. این عدد جدا از دیگر موارد استفاده دیرگدازها و مواد نسوز در کشور می‌باشد. با یک نگاه به تولید کشور می‌توان به سادگی دریافت که سرمایه‌ها و پول مردم ایران به جیب کشورهای دیگر خواهد رفت در صورتیکه منابع نسوز داخلی هنوز بدرستی شناخته نشده‌اند و سرمایه‌گذاری در این زمینه صورت نگرفته است.

همانطور که آمار و ارقام نشان می‌دهند بخشی از نیاز داخلی نسوزهای کشور از خارج تأمین می‌شود و این در حالی است که به‌خاطر داشتن صنعت فولاد کشور و افزایش تولید پاره‌ای از فلزات در کشور و پاره‌ای از صنایع وابسته به نسوز تقاضای داخلی به مواد نسوز رو به افزایش است. همچنین ذخایر منیزیت کشور که یکی از اصلی‌ترین منابع نسوز کشورند، مرتباً رو به کاهش هستند و ذخایر جدیدی در چند سال اخیر اکتشاف نشده است و با توجه به ویژگیهای زمین‌شناسی اکتشاف ذخایر پرعیار بزرگ دور از انتظار است. انواع مواد نسوز و دیرگداز کشور عبارت‌اند از: منیزیت، دولومیت، رسهای نسوز، بوکسیت، سیلیس، سیلیکاتهای آلومینیوم (آندالوزیت، دیستن، سیلیمانیت)، فورستریت و کرومیت. تمام این مواد معدنی یا در کشور در حال استخراج هستند و یا منابعی هستند که می‌توان روی آنها به‌عنوان منابع بالقوه فکر کرد.

منیزیت: همانطور که گفته شد با توجه به ویژگیهای زمین‌شناسی منیزیت و جایگاه آن در کشور پیدا کردن ذخایر بزرگ و پرعیار در کشور دور از انتظار است، در این راستا راهکارهای زیر جهت تأمین منیزیت مفید می‌تواند باشد.

-  بهره‌گیری از ذخایر کم‌عیار و رفتن به سراغ فرآوری ذخایر کم‌عیار و توجه به اکتشاف ذخایر منیزیت هرچند کم‌عیار

-  روی آوردن به منابع منیزیم‌دار نظیر استفاده از منیزیم شورابه‌ها و کفه‌های تبخیری منیزیم‌دار برای تولید منیزیت.مساحت کل دریاچه‌ها وشورابه‌های ایران بالغ بر 87 هزار کیلومتر است که با محاسبه مقدار5 گرم در لیتر منیزیا در‌آنها و با محاسبة یک عمق میانگین 6 متری، ذخیره‌ای در حدود 5/2 میلیارد تن منیزیای خالص برای آن می‌توان در نظر گرفت. دشواری کار استحصال منیزیا از آب دریا مقدار B2O3  همراه شده با محلول ‌های منیزیایی است که باید در نظر داشت.

دولومیت: خوشبختانه ذخایر دولومیت کشور بسیار قابل توجه هستند. سوق دارد صنعت نسوز به‌سمت بهره‌گیری هرچه بیشتر از دولومیت آینده پایداری برای صنعت نسوز کشور در پی خواهد داشت. خوشبختانه ذخایر دولومیت پراکندگی قابل توجهی نیز در کشور دارند و به یک منطقه خاص محدود نمی‌شوند. در حال حاضر از معادن زفره نطنز، شهررضا و نهاوند برای دستیابی به دولومیت مناسب در صنعت نسوزها استفاده می‌شود.

رسهای نسوز: در کشور ما رسهای نسوز با آلومینیوم بالا (البته تیتان آنها نیز بالا است) فراوان می‌باشند. هرچند که عمده ذخایر آن در منطقه آباده هستند ولی این ذخایر در افق پرمو- تریاس کشور در ناحیه طبس، آباده، البرز و آذربایجان قابل پی‌گیری هستند.

سیلیکاتهای آلومینیوم: یکی از نسوزهای قابل توجه که اخیراً در کشور ما مطرح شده و صنعت آن نیز رو به گسترش است سیلیکاتهای آلومینیوم یعنی آندالوزیت، دیستن و سیلیمانیت می‌باشند. خوشبختانه در کشور ما اینگونه ذخایر در نواحی دگرگونی فراوان هستند، مانند ناحیه همدان، کوه گبری کرمان، ناحیه خلج در مشهد و ... مواد یاد شده تاکنون در کشور ما مورد توجه نبوده‌اند.

فورستریت: هرچند تاکنون در مجموعه افیولیتی ایران سنگهای الترامافیک خاصی مانند فورستریت خالص گزارش نشده است، اما وجود چنین ذخایری البته در مجموعه افیولیتی و الترامافیک کشور دور از انتظار نیست و ممکن است با فرآوری آنها به‌عنوان ذخایر قابل توجه استفاده کرد. در کانسارهای کرومیت فورستریت بصورت باطله حجم انبوهی از فضای کاری را اشغال می‌نماید. چنانچه این باطله‌ها با 10 درصد کرومیت موجود در آنها برای تهیه مواد دیرگداز استفاده شوند، دیرگدازی ارزان قیمت در دسترس فناوری گداز فلزات خواهد بود.

کرومیت: هرچند تاکنون به‌کارگیری کرومیت در کشور ما به‌عنوان نسوز مطرح نبوده است اما واقعیت این است که کرومیتهای ناحیه بلوچستان در داخل کانسنگ کرومیت Al اغلب به‌مقدار قابل توجهی جانشین Cr شده و چنین کرومیتهایی هرچند به‌عنوان کرومیت نامرغوب هستند ولی به‌عنوان نسوز می‌توانند مفید واقع شوند.

گروه آزبستها: کانیهای گروه آزبست مانند اکتینولیت، ترمولیت، آنتی‌گوریت، کریزوتیل در مجموعه‌های الترامافیک و دگرگونی ایران فراوان اما نه به‌طور متمرکز یافت می‌شوند که می‌توانند به‌عنوان یک منبع بالقوه نسوز مطرح باشند.


ادامه را در بخش هفتم بخوانید...

منابع  نسوزها:

1. www.nobonyan.com
2. www.aryashare.com

 




طبقه بندی: سنگ شناسی یا پترولوژی، زمین شناسی اقتصادی، سنگ شناسی رسوبی-رسوب شناسی، سنگ شناسی، معدن،
[ پنجشنبه 25 خرداد 1391 ] [ 08:47 قبل از ظهر ] [ راحله مظلومی ] [ نظرات ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

من راحله مظلومی، فارغ التحصیل رشته زمین شناسی محض هستم...زمین را خیلی خیلی دوست دارم...
این وبلاگ برای همه زمینی هاست...

مشاور پایان نامه های تخصصی کارشناسی زمین شناسی
بررسی های زمین شناسی
کار با gps و نرم افزار mapsurce و آموزش آن
رسم نقشه ( زمین شناسی، توپوگرافی، ...)
آموزش نرم افزار های زمین شناسی: ... gis , rockwork, surfer 8 & 9 , dips
rmazloomi.zamin@yahoo.com

نویسندگان
آخرین مطالب
لینک دوستان
نظر سنجی
نظر شما در مورد وبلاگ دختر زمین شناس چیست؟






ابر برچسب ها
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب