تبلیغات
دختر زمین شناس
قالب وبلاگ

دختر زمین شناس
تنها جایی که برای زندگی کردن داریم زمین است...مواظبش باشیم 
تاثیر فرایندهای فرسایشی ناشی از عوامل حمل و نقل در زمین ریخت شناسی

    رودخانه ها

    » انواع آبراهه ها :
    الف- آبراهه های مئاندری
    ب- آبراهه های بریده بریده
    پایداری آبراهه ها
    » اشکال تراکمی آبرفت رودخانه ای:
    الف- دشت سیلابی
    ب- دلتاها
    » ژئومورفولوژی ساحلی:
    الف - سواحل سدی
    ب - سواحلفرسایشی

   

فرایندهای سوم فرسایش یا عوامل حمل:
    رودخانه ها:
    حجمی از آب جاری کهاز یک آبراهه باز عبور می کند رود نامیده می شود. حرکت آب در آبراهه های باز تابعدو نیروی اصلی است، یکی نیروی جاذبه که سبب راندن آب به شیب پایین دست می شود ونیروی اصطکاکی که بین مولکول های آب وجود دارد. علاوه بر این نیروی دیگری بین آب وحواشی آبراهه برقرار است. این دو نیروی کلی یعنی جاذبه و اصطکاک سبب حرکت آب به پایین دست می شود.
    رواناب حاصل از زهکشی حوضه همراه بار و نوع رسوبی که باخود به آبراهه رود خانه می رساند یکی از متغیرهای عمده ای است که در تعیین اندازه و ویژگی شکل آبراهه اهمیت دارد. مورفولوژی رودخانه به عوامل مختلفی همچون مقدارتخلیه، اندازه مواد در بستر و شیب دامنه ای دره که برای مثال با افزایش مقدار تخلیه عمق و عرض بستر به راحتی افزایش می یابد. همچنین ابعاد آبراهه به مقدار آبی که ازداخل آن می گذرد و میزان تخلیه آن ارتباط دارد. بار رسوبی که شامل بار معلق و باربستر است نیز بر شکل آبراهه تأثیر دارد بنابراین مسیر برای حمل بار معلق آبراهه ایاست که نسبتاً باریک و عمیق باشد و اگر همین آبراهه قرار باشد بار بستر را حرکت دهدباید پهن تر و کم عمق تر شود.

    انواع آبراههها:
    آبراهه ها را به صورت مستقیم، مئاندری یا بریده بریده در نظر می گیرند. در واقع آبراهه های مستقیم نسبت به سایر آبراهه ها مانند انشعابی، بریده بریده و یاپیچ و خم دار از عمومیت بیشتری برخوردار است.

    الف- آبراهه های مئاندری : در هنگام تخلیه زیاد در آبراهه وقتی که سرعت جریان زیاد است آب به سکوهای کناری نیز می رسد و درون آبراهه گرداب های چرخنده ای به وجود می آید که متعاقباً سبب افزایش وکاهش پی در پی جریان می شود تحت این شرایط جریان تندتر سبب فرسایش حوضچه ها و جریانکندتر روی برجستگی ها رسوبگذاری را ادامه می دهد و نوسانات جانبی جریان نیز توسعهیافته سبب گسترش پیچ و خم رودخانه می شود قطعاً وجود اغتشاشات و ناپایداری هایجریانی برای تشکیل رودخانه های مئاندری ضروری است.

    ب- آبراهه های بریده بریده: به دو صورت ممکن است حاصل شود، وقتی که بستر در حال گسترش است نهشته های سدی از بار بستری در آن افزایش می یابد، جریان منشعب می شود و نمونه بریده بریده شکل می گیرد. نوع دیگر آبراهه های بریده بریده با شیب تند جریانی همراه است. در این حالت جریان زیاد و قوی مقادیر زیادی از بار بستر را به حرکت در می آورد. به منظورحرکت دادن این مواد آبراهه باید وسیع، کم عمق و با شیب تند باشد تا بیشترین نیروی برشی را به بستر وارد کند. به این ترتیب آبراهه های بریده بریده در دامنه هاو شیب های تند افزایش می یابد.

    پایداری آبراهه ها:
    چون آبراهه های آبرفتی از مواد رسوبی فرسایش پذیری تشکیل شده اند و فشار وارده به علت نیروی جریانی آب بیش از مقاومت رسوب های دربرگیرندهاست لذا بستر و دیواره آبراهه به طور طبیعبی در طول زمان تغییر می کند. بر اساس نمونه و بار رسوب که در تغییرات وپایداری آبراهه ها اثر دارند، چند نوع آبراههداریم:

    نوع اول:در این نوع، آبراهه با بار معلق در خطی مستقیم جریان دارد و پهنای آن تقریباً یکدستاست بار آن کم و شامل ماسه و ریگ است مقدار شیب آن کم و آبراهه نسبتاً کم عرض وعمیق است. این نمونه از آبراهه ها در طبیعت نادرند.

    نوع دوم:در این نمونه، آبراهه مستقیم است. دارای بار متوسط و خطالقعر پر پیچ و خمی است. این نوعآبراهه نسبتاً ثابت و پایدار ولی بار درشت آنها کم است. رسوب در امتداد آبراهه بهصورت سدهای متناوب به حرکت در می آید.

    نوع سوم: این نمونه با دوطرح آبراهه ای عرضه می شود. نمونه اول آبراهه دارای بار معلق و پیچ و خم زیاد است. این آبراهه مقدار کمی بار درشت دارد. عرض آبراهه تقریباً یکدست است و سکوها ثابت هستند ولی مئاندر ممکن است آن را قطع کند. نمونه دوم آن جریان مئاندری را باپایداری کمتری نشان می دهد. آبراهه ها با بار مختلط و بار بستر زیاد و سکوها که دارای رسوب های با چسبندگی کم هستند و نسبت به آبراهه های دارای بار معلق پایداری کمتری دارند. بار رسوبی وسیع است و ذرات درشت بخش عمده ای از بار جریان را تشکیل میدهد. بنابراین آبراهه وضع نسبتاً ناپایداری دارد. اما محل های جابجایی مئاندر ونقاط بریدگی دماغه ای و افتادگی بستر را می توان در آن پیش بینی کرد.

    نوع چهارم:این نمونه حد واسطی بین حالت های مئاندری و بریده بریده شدن رودخانهاست. بار رسوبی زیاد است و ماسه و ریگ و تخته سنگ ها، بخش مهم بار رسوبی را تشکیل می دهند عرض آبراهه متغیر است، شیب تند است، افتادگی بریدگی ها و خط القعرها وجابجایی مئاندر و فرسایش سکوها از مشخصات این نوع به شمار می آید.

    نوع پنجم:این آبراهه با بار بستری، نمونه مشخص آبراهه های سدی بریده بریده جریانی است. سدها و خط القعر در داخل آبراهه جابجا می شوند. جریان های بریده بریده بیشتر در دشت ها و مخروط افکنه های آبرفتی ظاهر می شوند. جریان های بریده جزیره ایدر این گروه است و کی از ثابت ترین نوع آبراهه هاست.
    بر خلاف آبراهه های پایدار آبراهه هایی یافت می شوند که نا پایدار بوده و به طور مستمر به تغییرات خارجی مختلف نظیر بار رسوبی یا مقدار تخلیه واکنش نشان می دهند.

    اشکال تراکمی آبرفت رودخانه ای:
    1) مخروط افکنه ها: در محیط های مختلفی ایجادمی شوند. این پدیده به خصوص در نواحی خشک و نیمه خشک یا مناطقی با خشکی فصلی، یعنی جایی که میزان بالایی از رسوب وجود دارد و تجمع در آن صورت می گیرد به وجود می آید. بخش فوقانی مخروط های آبرفتی عموماً دارای شیارهایی است و به دلیل تهنشست ناگهانی در جریان های سیلابی جور شدگی ضعیف و آواری ها دانه درشت هستند که با دور شدن ازمنشأ دانه ریزتر و جورشده تر می گردد.
    2) کمربندهای رسوبی: وقتی مکان تشکیل مخروط آبرفتی به اندازه کافی بزرگ و جادار باشد، ممکن است از کناره ها به یکدیگر پیوسته و در طول منطقه پایکوهی، کمربندی رسوبی به وجود آورند.
    3) پرشدگی درهها: بیشتر دره ها شامل رسوباتی هستند که دره را پر می کنند، این رسوبات براثرفرسایش حاصل شده و به صورت پادگانه شکل گرفته اند و دشت های سیلابی را تشکیل میدهند.

    الف- دشت سیلابی: عبارت از سطحی آبرفتی است که با آبراهه در ارتباط است و غالباً ازآب پوشیده می شود. دشت سیلابی به سه طریق عمده تشکیل می شود. یکی از راه ها افزایش عمودی و دیگری افزایش جانبی رسوبات می باشد و راه سوم با تشکیل جزایر و ایجاد آبراهه های متروک به وجود می آید.

    ب- دلتاها : در محل هایی که رودخانه هابا بار رسوبی بالا به توده های بزرگی از آب ساکن می رسند از حرکت آنها کاسته شده درنتیجه دلتا تشکیل می گردد و دارای سه واحد رسوبی اصلی می باشند:
    1)لایه های قسمت فوقانی که از سیلت و ماسه های دشت سیلابی، رسوبات آلی مردابی و ماسه های پلاتفرمی تشکیل شده اند.
    2)لایه های قسمت جلویی شامل ماسه و سیلت درشت دانهبا چینه بندی متقاطع که در قسمت شیب جلوی دلتا قرار دارند.
    3)لایه های قسمت زیرین که شامل رس های دور از ساحل و رسوبات سیلتی هستند در تحتانی ترین قسمت سراشیبی تشکیل یافته اند. دلتا را می توان بر حسب شکل هندسی آن به دو نوع تقسیم کرد: یکی دلتاهایی که از قدرت تخریب پذیری بالا و دیگر آنهایی که از قدرت سازندگی بالا برخوردارند.مهمترین متغیرهایی که در اندازه دلتاها دخیل هستندعبارتند از تخلیه، میزان تولید رسوب، شیب رودخانه و علاوه بر اینها درجه حرارت نیزدر این امر مؤثر است.

    ژئومورفولوژی ساحلی:
    سواحل سدی:سواحل سدی 13 درصد از سواحل کنونی جهان را تشکیل می دهند و مخصوصاً در نقاطی با درجه انباشتگی و شیب کم و در محیطی بافراوانی مواد رسوبی نا پیوسته تشکیل می شوند. به نظر می رسد آن دسته امواج سطحی کهاز نواحی دور دست می آیند تشکیل این جزایر با شیب کم را تسهیل می کند.

    سواحل فرسایشی:فرسایش سنگ های ساحلی تقریباً از اختلاط سه دسته از فرایندهای وابسته به هم نتیجه می شود. این سه دسته فرایند شامل عمل مکانیکی موج، هوازدگی وفرسایش بیولوژیکی می باشد. که باید به آنها جابجایی توده ای سنگ ها، اثر عواملآبرفتی یخچالی و بادی را نیز اضافه کرد.

    منبع : پایگاه علوم زمین



طبقه بندی: ژئومورفولوژی، سنگ شناسی یا پترولوژی، سنگ شناسی رسوبی-رسوب شناسی، زمین شناسی ساختمانی،
[ جمعه 16 تیر 1391 ] [ 10:42 بعد از ظهر ] [ راحله زمینی ] [ نظرات ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

این وبلاگ برای همه زمینی هاست...

مشاور پایان نامه های تخصصی کارشناسی زمین شناسی
بررسی های زمین شناسی
کار با gps و نرم افزار mapsurce و آموزش آن
رسم نقشه ( زمین شناسی، توپوگرافی، ...)
آموزش نرم افزار های زمین شناسی: ... gis , rockwork, surfer 8 & 9 , dips
rmazloomi.zamin@yahoo.com

نویسندگان
آخرین مطالب
لینک دوستان
نظر سنجی
نظر شما در مورد وبلاگ دختر زمین شناس چیست؟






ابر برچسب ها
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب